19 grudnia, 2020

Czy istnieją emocje podstawowe i uniwersalne?

Profilowanie Behawioralne

Czy emocje są wrodzone czy wyuczone? Czy rodzimy się z zestawem pierwotnych emocji, ktore są uniwersalnie rozpoznawane na całym świecie? Temat emocji podstawowych i pochodnych zawsze poruszamy na zajęciach związanych z ekspresjami mimicznymi. Natomiast nie ma wśród badaczy jednej odpowiedzi, ponieważ istnieje kilka teorii dotyczących pochodzenia emocji i ich rodzaju.

Jakie znamy emocje podstawowe i pochodne?

Podczas ostatniego webinaru na Facebooku często padało pytanie, czym są emocje podstawowe oraz pochodne. A także dlaczego wymieniamy akurat radość, smutek, złość, zaskoczenie, wstręt i strach, ucząc się eskpresji mimicznych?

Z tego powodu zebrałam w jednym pliku kilka teorii na temat „Emocji podstawowych i pochodnych”, aby pokazać, że nie ma calkowitej zgody wśród badaczy w tej kwestii. Możesz pobrać prezentację w pliku pdf, kilkając w przycisk w poniższy link.

Emocje podstawowe i pochodne_Diana Nowek

Wspomniany webinar o tytule „Jak czytać ekspresje mimiczne, gdy nosimy maski”, jest dostępny do obejrzenia na Facebooku.

Teoria konstruowanej emocji

Dr. Lisa Feldman Barrett zaproponowała teorię konstruowanej emocji i zburzyła niejako nauczaną wizję świata emocji.

Według niej emocje nie są wyzwalane, są tworzone. Lisa Barrett dowodzi, iż nie powinniśmy dłużej mówić o rozpoznawaniu czy wykrywaniu emocji u innych ludzi – a jedynie o obserwacji przypadku emocji. Nasze własne odczucia emocjonalne oraz nasz odbiór emocji innych osób, konstruujemy bowiem na bieżąco, kiedy są potrzebne.

„Emocje nie są reakcjami na świat; są twoimi konstrukcjami świata.”

Emocje nam się nie przydarzają automatycznie, to my je konstruujemy w danej chwili – w zależności od tego, co nas nauczyło środowisko i kultura.

Aktywne konstruowanie emocji tu i teraz

Zdaniem autorki, ludzki mózg posiada kilka wstępnie zdefiniowanych pojęć mentalnych, takich jak przyjemność i nieprzyjemność, jasność i ciemność, pobudzenie i spokój czy głośność i delikatność.

Jeśli jednak chodzi o emocje, to człowiek konstruuje je w sposób aktywny. Na bazie początkowych informacji oraz posiadanego doświadczenia, nasz mózg konstruuje znaczenie i planuje działanie. Dzięki pojęciom mózg potrafi nadawać znaczenia doznaniom, a niekiedy konkretne znaczenie może być emocją.

Jak wykazują badania, wiele obszarów naszego mózgu posiada więcej niż jedną określoną funkcję, a konkretne pojęcia emocjonalne nie są genetycznie determinowane.

Zobacz wystąpienie i przeczytaj książkę

Lisa Feldman Barret w swoim wystąpieniu na Ted oraz książce „Jak powstają emocje” opowiada:
Czy umiesz poznać po czyjejś minie, co czuje? Czy każdy tak samo odczuwa szczęście, smutek i niepokój? Co to w ogóle są emocje?

Od 25 lat profesor psychologii Lisa Feldman Barrett tworzy mapę wyrazów twarzy, skanuje mózgi i analizuje setki prac naukowych z fizjologii, żeby zrozumieć prawdziwą naturę emocji. Dzieli się wynikami swoich wyczerpujących badań i wyjaśnia, że mamy więcej kontroli nad emocjami, niż nam się zdaje.

Diana Nowek

Jestem profilerem behawioralnym oraz badaczem komunikacji niewerbalnej. Od wielu lat prowadzę firmę szkoleniowo-doradczą o nazwie Institute of Nonverbal Communication, w ramach której prowadzę badania z użyciem technologii biosensorycznych.

Share this post