Jak odczytywać emocje? Analiza siedmiu podstawowych mikroekspresji

jak czytać mikroekspresje

Lie to me (Magia kłamstwa) to amerykański serial telewizyjny pokazujący życie zawodowe dr. Cala Lightmana i jego kolegów z „The Lightman Group”, którzy mają za zadanie „rozszyfrowywać” uczucia ludzi, wyrażane mową ciała. W tym celu wspierają FBI, CIA, policję, udzielają pomocy kancelariom prawniczym, korporacjom i osobom prywatnym. Umożliwia im to umiejętność interpretowania mikroekspresji. W rolę dr. Lightmana wcielił się Tim Roth (na zdjęciach). Jego postać powstała na wzór dr Paula Ekmana eksperta w dziedzinie mowy ciała. Umiejętności głównego bohatera zostały mocno przerysowane, jednak dzięki serialowi rozpowszechniła się wiedza o mikroeskpresjach.

Ile mamy mikroeskpresji?

Mikroekspresje to niewielkie ruchy mięśni twarzy, które trwają pół sekundy lub nawet krócej, zdradzające prawdziwe emocje. Nie jesteśmy w stanie ich ukryć czy kontrolować. To dlatego, że nasz mózg emocjonalny jest znacznie szybszy niż część racjonalna, która rozwinęła się najpóźniej. Mikroekspresje to reakcje emocjonalne kontrolowane przez tę starszą część, pojawiają się w ciągu pół sekundy po tym, jak bodziec, czyli na przykład pytanie czy obraz, dotrze do mózgu. Dopiero po tym czasie możemy zracjonalizować to, co się wydarzyło i jak powinniśmy się zachować w reakcji na ten bodziec. Nawet Japończycy, których kultura zmusza do nieustannego uśmiechu, w pierwszej chwili wyrażają wstręt, strach czy złość. Potem oczywiście uśmiech wraca na ich twarze. Osoby niewytrenowane w obserwowaniu mikroekspresji widzą jednak tylko ten uśmiech.

Paul Ekman opisał 10 tys. różnych wyrazów twarzy. Każdy z nich oznacza nieco inną emocję. Czy musimy się nauczyć wszystkich 10 tys. możliwych kombinacji napięcia poszczególnych mięśni, aby dobrze odczytywać innych ludzi? Nie ma takiej potrzeby. Warto znać siedem podstawowych emocji, potem można ewentualnie szkolić się z ich dalszych wariacji dla każdej emocji. Zresztą naukowcy opracowali programy do analizy ludzkich emocji, które potrafią analizować setki kombinacji. Na poniższym zdjęciu widać przykład.

jak czytać mikroekspresje

Podstawowe siedem emocji

Podstawowe emocje to szczęście, złość, wstręt, smutek, zdziwienie, strach, pogarda. To uniwersalne emocje, ludzie na całym świecie wyrażają je tak samo. To podstawowy język, którym posługujemy się, jeszcze zanim zaczniemy mówić. Paul Ekman odkrył, że nawet osoby niewidome od urodzenia posługują się tymi samymi ekspresjami mimicznymi.

Zobacz: Emocjonalna mapa twarzy, czyli co możemy wyczytać z twarzy? Video

Jeżeli pragniemy lepiej rozumieć ludzi i szybciej odczytywać ich emocje, polecam naukę tych siedmiu mikroekspresji. Na początek trzeba poćwiczyć je u siebie na twarzy przed lustrem, aby móc potem bez problemu wychwytywać je u innych.

Poniżej opisy dla każdej z nich:

jak czytać mikroekspresje

Po czym rozpoznać złość/gniew?

– Brwi są opuszczone i złączone.
– Pojawia się pozioma zmarszczka pomiędzy brwiami.
– Dolne powieki są napięte.
– Oczy są przymrużone.
– Wargi są napięte, mogą być ściśnięte z kącikami skierowanymi w dół.
– Nozdrza mogą być powiększone.
– Podbródek się wysuwa.

Zobacz: Paradoks emocji, czy potrafimy poprawnie odczytywać intensywne emocje?

Jak rozpoznać strach?

– Brwi są uniesione i ściągnięte do siebie, zazwyczaj w prostej linii.
– Pojawiają się zmarszczki pomiędzy brwiami.
– Górne powieki są uniesione, ale dolne są napięte.
– Widoczne jest białko oczy pod górnymi powiekami.
– Usta są otwarte, wargi ściągnięte do tyłu i lekko napięte.

Jak rozpoznać wstręt i obrzydzenie?

– Górna warga jest uniesiona.
– Dolna warga jest uniesiona i lekko wysunięta do przodu.
– Nos jest zmarszczony.
– Policzki są uniesione.
– Pojawiają się zmarszczki pod dolnymi powiekami.

Mikroekspreję wstrętu najlepiej wykonuje się wyobrażając sobie coś brzydko pachnącego.

Po czym rozpoznać zaskoczenie?

– Brwi są podniesione i zaokrąglone.
– Skóra pod brwiami jest napięta.
– Pojawiają się poziome zmarszczki na czole.
– Oczy są szeroko otwarte, widoczne są cztery białka.
– Szczęka w zaskoczeniu opada, zęby nie są złączone, nie ma napięcia w ustach.

Jak rozpoznać szczęście?

– Kąciki ust są uniesione i skierowane na boki.
– Pojawiają się linie od nosa do usta.
– Policzki się podnoszą.
– Mięśnie wokół oczu się napinają.
– Pojawiają się zmarszczki wokół oczu tzw. kurze łapki.
– Napinają się dolne powieki.

Najłatwiej nam udawać emocje szczęścia, gdyż łatwo zmusić mięśnie do sztucznego uśmiechu. Uśmiech się wtedy tylko dolna część twarzy, górna-czyli mięśnie oczu nie są zaangażowane.

Po czym rozpoznać smutek?

– Wewnętrzne kąciki brwi są uniesione do góry.
– Skóra pod brwiami ma kształt trójkąta.
– Pojawiają się trójkątne zmarszczki pod dolnymi powiekami.
– Szczęka wysuwa się do przodu.
– Dolna warga się unosi.
– Kąciki ust są skierowane w dół.

Mikroekspresja smutku jest najtrudniejsza do oszukania. Podczas udawania smutku zbyt napinamy podbródek, by wygiąć usta, ale nie potrafimy unieść brwi do góry, jak przy prawdziwym smutku.

Jak rozpoznać pogardę i dezaprobatę?

– Tylko jeden kącik ust unosi się – emocja asymetryczna.
– Robimy to ciągle, gdy coś lub ktoś nam się nie spodoba.

Udało Ci się pokazać i potrenować każdą emocję przed lustrem? Z którą miałeś największy problem? Czy poczułeś, że powtarzając kilkukrotnie daną emocję, zaczynasz ją naprawdę odczuwać?

Diana Nowek

Jestem profilerem behawioralnym oraz badaczem komunikacji niewerbalnej. Od wielu lat prowadzę firmę szkoleniowo-doradczą o nazwie Institute of Nonverbal Communication, w ramach której prowadzę badania z użyciem technologii biosensorycznych.

Share this post