Jak pochylenie głowy wpływa na postrzeganie dominacji?

Dotychczasowe badania dotyczące tego, jak postrzegamy mimikę innych osób skupiały się głównie na aktywacji poszczególnych grup mięśniowych i ignorowały zagadnienie, jakim jest pozycja głowy. Zachary Witkower i Jessica Tracy z University of British Columbia przeprowadzili badania skupiające się na pochyleniu głowy a postrzeganiu dominacji. Wyniki zostały opublikowane w 2019 roku w magazynie „Psychological Science”.

Jak pozycja głowy wpływa na postrzeganie człowieka?

Jeśli chcemy dowiedzieć się, jak czuje się drugi człowiek, szukamy odpowiedzi na jego twarzy. Patrzymy, czy oczy są zwężone, usta zaciśnięte albo jaki kąt przyjmują jego brwi. Badania Witkowera i Tracy pokazały, że czasem wcale nie potrzeba aktywacji mięśni twarzy do tego, by ocenić jej wyraz. Do tego by wydać werdykt – i to niekoniecznie słuszny – wystarczy jedynie zmiana ruchu głowy.

„W swoich badaniach pokazujemy, że pochylenie głowy w dół diametralnie zmienia sposób postrzegania twarzy. Na tyle, że neutralny wyraz twarzy, czyli taki bez napięcia mięśni, przyjmuje dominujące cechy, kiedy głowa jest pochylona. Taki efekt jest spowodowany faktem, że spuszczenie głowy nadaje fałszywego efektu brwi zmarszczonych w kształt litery V, co wywołuje wrażenie agresji, zastraszania i dominacji” – mówią badacze.

Zatem jeśli opuścimy głowę z neutralnym wyrazem twarzy w dół, nasz rozmówca może odebrać to jako demonstrację dominacji.

„Te odkrycia sugerują, że neutralny wyraz twarzy nadal może sporo przekazać. Subtelne zmiany położenia głowy mogą mieć głęboki wpływ na społeczne postrzeganie jednostki. Częściowo dlatego, że w znacznej mierze wpływają na wygląd twarzy” – dodają badacze.

Do tej pory naukowcy badali, jak ruchy mięśni twarzy, które nadają jej wyrazu, korelują ze społecznym odbiorem jednostki. Nie brali jednak pod uwagę, że znaczenie w tej kwestii odgrywa także sama pozycja głowy. By bliżej przyjrzeć się temu aspektowi Witkower i Tracy przeprowadzili serię badań sprawdzających, jak ułożenie głowy wpływa na społeczną percepcję twarzy, nawet jeśli mimika pozostaje neutralna.

Zobacz: Emocjonalna mapa twarzy, czyli co możemy wyczytać z twarzy? Video

pochylenie głowy a postrzeganie dominacji

Badania na temat wpływu ruchu głowy na społeczną percepcję człowieka

Witkower i Tracy wykonali szereg badań. W jednym z nich, przeprowadzonym online, udział wzięło 101 uczestników, którzy oceniali wygenerowane przez badaczy obrazy neutralnych wyrazów twarzy w trzech wariantach ustawienia głowy: pochylonej o 10 stopni w dół, odchylonej o 10 stopni oraz neutralnej, czyli wyprostowanej. Badani oceniali skalę dominacji każdego z obrazów zgadzając się lub nie ze stwierdzeniami jak:

„Ta osoba cieszyłaby się sprawowaniem kontroli nad innymi.”

„Ta osoba byłaby skłonna stosować agresywne taktyki, by postawić na swoim.”

Wyniki pokazały, że uczestnicy badań oceniali awatary z pochyloną głową jako bardziej dominujące niż te z głową odchyloną lub wyprostowaną.

Kolejne badanie, w którym udział wzięło 570 osób, polegało na ocenianiu rzeczywistych zdjęć ludzi. Wyniki pokryły się z wcześniejszymi. Co więcej, okazało się, że do wydania oceny na temat dominującego wyrazu twarzy konieczne i zarazem wystarczające jest spojrzenie na obszar wokół oczu i brwi. Oznacza to, że w sytuacji, w której uczestnicy widzieli te części ciała, i tak oceniali człowieka jako dominującego. Z kolei w odwrotnej sytuacji nie przypisywali osobom na zdjęciach tej cechy.

„Ludzie często wykonują pewne ruchy lub przyjmują pewne wyrazy twarzy w trakcie codziennych interakcji – od serdecznego uśmiechu po machanie ręką – po to, aby przekazać informacje. Nasze badania sugerują, że może powinniśmy zastanowić się, jak podczas tych interakcji mamy ułożoną głowę, ponieważ jej subtelne ruchy mogą radykalnie zmienić znaczenie naszej mimiki” – mówią badacze.

Co odpowiadało za przypisywanie dominacji ludziom z fotografii? Okazało się, że przy zmianie pozycji głowy (bez napięcia mięśni), pozornie zmienia się kształt brwi. Przybierają one kształt litery „V”, co wiąże się z postrzeganiem dominacji. Zatem ruch mięśni był widoczny, choć tak naprawdę wcale go nie było. Na podstawie tych badań można wyciągnąć wnioski do zastosowania w codziennym życiu, wszak z tego powodu niesłusznie została oceniona niejedna osoba.

Źródło: https://neurosciencenews.com/dominant-head-tilt-14235/

pochylenie głowy a postrzeganie dominacji
Diana Nowek

Jestem profilerem behawioralnym oraz badaczem komunikacji niewerbalnej. Od wielu lat prowadzę firmę szkoleniowo-doradczą o nazwie Institute of Nonverbal Communication, w ramach której prowadzę badania z użyciem technologii biosensorycznych.

Share this post